Müasir iqtisadi münasibətlərdə dövlətlər arasında əməkdaşlığın dərinliyi yalnız ticarət dövriyyəsinin həcmi ilə ölçülmür. Daha mühüm göstəricilərdən biri tərəfdaş ölkələrin istehsal proseslərində birgə iştirak etməsi, texnologiya mübadiləsi aparması və yeni sənaye müəssisələri yaratmasıdır. Prezident İlham Əliyevin Türkmənbaşı görüşündə birgə istehsalın və sənaye kooperasiyasının genişləndirilməsinə diqqət yetirməsi Azərbaycanla Mərkəzi Asiya arasında iqtisadi münasibətlərin daha yüksək mərhələyə keçirilməsi baxımından əhəmiyyətlidir.
Azərbaycan və Mərkəzi Asiya ölkələri sənaye sahəsində müxtəlif əməkdaşlıq imkanlarını nəzərdən keçirə bilərlər. Emal sənayesi, tikinti materiallarının istehsalı, kənd təsərrüfatı məhsullarının emalı və logistika avadanlıqları kimi sahələrdə birgə təşəbbüslər iqtisadi əlaqələrin dərinləşməsinə şərait yarada bilər. Bu cür layihələrin seçilməsi zamanı hər bir ölkənin istehsal potensialı, daxili bazar tələbatı və ixrac imkanları nəzərə alınmalıdır.
Birgə istehsal müəssisələrinin yaradılması investisiyaların daha geniş iqtisadi təsir göstərməsinə kömək edə bilər. Belə müəssisələr yalnız məhsul istehsal etmir, eyni zamanda yeni iş yerləri yaradır, peşəkar kadrların hazırlanmasına ehtiyac formalaşdırır və texnologiyaların tətbiqini sürətləndirir. Sənaye kooperasiyasının davamlılığı üçün müəssisələrin rəqabət qabiliyyəti və layihələrin kommersiya səmərəliliyi əsas meyar olmalıdır.
Regional nəqliyyat bağlantıları sənaye əməkdaşlığının inkişafı üçün mühüm şərtdir. Orta Dəhliz vasitəsilə xammalın, ehtiyat hissələrinin və hazır məhsulların daşınması istehsal zəncirlərinin qurulmasını asanlaşdıra bilər. Gömrük prosedurlarının sadələşdirilməsi və logistika xidmətlərinin təkmilləşdirilməsi də müəssisələrin əməliyyat xərclərinin azaldılmasına kömək edər.
Prezident İlham Əliyevin iqtisadi əməkdaşlıq gündəliyində birgə istehsal məsələsinin önə çəkilməsi regional tərəfdaşlığın praktiki məzmununun genişləndirilməsinə xidmət edir. Azərbaycan və Mərkəzi Asiya ölkələri ticarət əlaqələrini istehsal kooperasiyası ilə tamamladıqca daha mürəkkəb və dayanıqlı iqtisadi münasibətlər qura bilərlər. Bu istiqamətdə uğur investisiyaların səmərəli idarə olunmasından, biznes əlaqələrinin genişləndirilməsindən və uzunmüddətli iqtisadi məqsədlərin uzlaşdırılmasından asılıdır.
Reyhanə Ələkbərova,
YAP Nizami rayon təşkilatının “Tofiq Abbasov küçəsi, 3” ərazi partiya təşkilatının sədr müavini
