Azərbaycan və Slovakiya münasibətləri: Şuşada tarixi görüş

Azərbaycanın mədəniyyət paytaxtı Şuşa şəhəri növbəti dəfə mühüm beynəlxalq görüşə ev sahibliyi edib. İyulun 14-də Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və Slovakiya Respublikasının Prezidenti Peter Pelleqrini Şuşada təkbətək və geniştərkibli görüşlərdən sonra mətbuata bəyanatlarla çıxış ediblər.

Bu görüş iki ölkə arasındakı strateji tərəfdaşlığın və dostluq münasibətlərinin yeni mərhələyə qədəm qoyduğunu növbəti dəfə nümayiş etdirib.

Prezident İlham Əliyev Slovakiya həmkarını Şuşada salamlayaraq, bu səfərin ikitərəfli əlaqələrin tarixində xüsusi yer tutacağını vurğulayıb. Dövlət başçısı Şuşanın Azərbaycan xalqı üçün daşıdığı mənəvi rəmzi mənadan söz açaraq, slovakiyalı həmkarının buraya səfərini yüksək qiymətləndirib.

Prezident İlham Əliyev öz bəyanatında bildirib: “Slovakiya ilə Azərbaycan arasında münasibətlər sürətlə inkişaf edir. Biz bu ilin may ayında Bakıda ‘Azərbaycan Respublikası ilə Slovakiya Respublikası arasında strateji tərəfdaşlığın yaradılması haqqında Birgə Bəyannamə’ imzaladıq. Bu gün Şuşada keçirdiyimiz görüşlər və apardığımız müzakirələr bu strateji tərəfdaşlığın əməli müstəvidə nə dərəcədə güclü olduğunu bir daha sübut edir.”

Görüşün və bəyanatların ana xəttini təşkil edən əsas məsələlərdən biri enerji sahəsində əməkdaşlıq olub. Azərbaycanın Avropanın enerji təhlükəsizliyində oynadığı etibarlı tərəfdaş rolu Slovakiya Prezidenti tərəfindən xüsusi qeyd edilib.

Slovakiya Prezidenti Peter Pelleqrini bəyanatında Azərbaycanın bu rolunu yüksək qiymətləndirərək deyib: “Avropa İttifaqı və xüsusilə Slovakiya üçün Azərbaycan enerji mənbələrinin diversifikasiyasında əvəzedilməz tərəfdaşdır. Biz ‘Həmrəylik Halqası’ (String of Solidarity) təşəbbüsü çərçivəsində Azərbaycan qazının Slovakiyaya və geniş regionumuza nəqlini tam dəstəkləyirik. Bu layihə bizim enerji təhlükəsizliyimizi gücləndirməklə yanaşı, iqtisadi əlaqələrimizi də yeni zirvəyə daşıyır.”

Görüşdə işğaldan azad edilmiş ərazilərdə, xüsusilə Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda aparılan nəhəng bərpa-quruculuq işləri müzakirə olunub. Slovakiya şirkətlərinin bu prosesdə fəal iştirakı xüsusi olaraq diqqətə çatdırılıb. Məlum olduğu kimi, Ağdamın Qərvənd kəndinin yenidən qurulması layihəsi Slovakiya şirkətləri tərəfindən icra edilir.

Prezident İlham Əliyev bu əməkdaşlığa toxunaraq qeyd edib: “Biz Slovakiya şirkətlərinin azad edilmiş ərazilərdə, xüsusən ‘Ağıllı kənd’ konsepsiyası əsasında həyata keçirilən layihələrdə iştirakını yüksək qiymətləndiririk. Bu, təkcə iqtisadi tərəfdaşlıq deyil, həm də ölkələrimiz arasında olan səmimi dostluğun və etimadın bariz nümunəsidir.”

Prezident Peter Pelleqrini isə Şuşada gördüyü mənzərədən və aparılan tikinti bərpa işlərindən heyranlığını gizlətməyib: “Şuşada və ümumilikdə Qarabağda aparılan nəhəng bərpa işləri heyranedicidir. Slovakiya olaraq bu torpaqlara sülhün və həyatın yenidən qayıtmasına, şəhər və kəndlərin qurulmasına öz texnologiyamız və mütəxəssislərimizlə töhfə verməkdən qürur duyuruq.”

Tərəflər bəyanatlarında həmçinin müdafiə sənayesi, investisiya qoyuluşu və ticarət dövriyyəsinin artırılması istiqamətində konkret addımların atılacağını bəyan ediblər. Hər iki dövlət başçısı qeyd edib ki, siyasi dialoqun yüksək səviyyədə olması iqtisadiyyatın digər sahələrinə, o cümlədən nəqliyyat (Orta Dəhliz) və logistika sektoruna da müsbət təsir göstərir.

Şuşada səslənən bəyanatlar bir daha göstərdi ki, Azərbaycan və Slovakiya regional təhlükəsizlik, enerji və iqtisadi inkişaf naminə uzunmüddətli və qarşılıqlı hörmətə əsaslanan əməkdaşlıq modelini uğurla inkişaf etdirirlər. Səfər həm də Şuşanın beynəlxalq diplomatik mərkəz kimi statusunu daha da möhkəmləndirmiş oldu.

Heydər Rəhimov,
Nizami Bələdiyyəsinin sədr müavini, Qarabağ veteranı