Rəqəmsal texnologiyaların sürətli inkişafı dövlət idarəçiliyinin ənənəvi mexanizmlərini dəyişdirərək yeni hüquqi və institusional yanaşmaların formalaşmasını zəruri edir. Elektron xidmətlər, rəqəmsal məlumat bazaları, süni intellekt və onlayn kommunikasiya vasitələri dövlət-vətəndaş münasibətlərinin xarakterinə ciddi təsir göstərir. Bu şəraitdə Konstitusiyanın əsas prinsiplərinin rəqəmsal idarəçilik mühitində də qorunması müasir dövlət quruculuğunun mühüm məsələlərindən biridir.
Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası insan hüquqlarını, şəxsi həyatın toxunulmazlığını, məlumat əldə etmək və digər fundamental hüquqları təsbit edir. Rəqəmsal mühitin genişlənməsi bu hüquqların yeni texnoloji şəraitdə müdafiəsini aktuallaşdırır. Şəxsi məlumatların qorunması, elektron xidmətlərə bərabər çıxış və informasiya təhlükəsizliyinin təmin edilməsi hüquqi dövlətin qarşısında duran yeni vəzifələrdəndir.
Ümummilli Lider Heydər Əliyevin müəyyən etdiyi dövlət quruculuğu strategiyası müasir institutların formalaşdırılmasını və idarəçilikdə səmərəliliyin artırılmasını əsas prioritetlərdən biri kimi nəzərdə tuturdu. Bu strateji yanaşma sonrakı dövrdə texnoloji inkişafın dövlət idarəçiliyinə tətbiqi üçün mühüm zəmin yaratdı. Müasir dövlətin gücü həm də yeni texnologiyalardan milli maraqlar naminə səmərəli istifadə etmək qabiliyyəti ilə ölçülür.
Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycanda elektron hökumət, rəqəmsal xidmətlər və innovasiya əsaslı idarəçilik istiqamətində mühüm addımlar atılıb. Dövlət xidmətlərinin elektronlaşdırılması vətəndaşların vaxtına qənaət edilməsinə, inzibati prosedurların sadələşdirilməsinə və idarəçilikdə şəffaflığın artırılmasına imkan yaradır. Bu proseslər dövlət institutlarının müasir çağırışlara uyğunlaşmasını sürətləndirir.
Rəqəmsal dövlət quruculuğunun uğuru texnologiyaların tətbiqi ilə yanaşı, onların hüquqi tənzimlənməsindən də asılıdır. Vətəndaşların məlumatlarının qorunması, rəqəmsal bərabərliyin təmin olunması və texnoloji imkanlardan məsuliyyətli istifadə mühüm şərtlərdir. Konstitusiyanın fundamental prinsipləri bu yeni idarəçilik modelinin hüquqi və mənəvi istiqamətini müəyyənləşdirir.
Elnarə Hümmətova,
YAP Nizami rayon təşkilatının “Naxçıvanski küçəsi, 43a” ərazi partiya təşkilatının sədr müavini
