Ərazi bütövlüyü dövlətin suverenliyinin və beynəlxalq hüquqi şəxsiyyətinin əsas elementlərindən biridir. Hər bir müstəqil dövlətin öz sərhədləri daxilində hakimiyyətini həyata keçirmək, ərazisini qorumaq və hüquqi qaydanı təmin etmək hüququ vardır. Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası dövlətin ərazi bütövlüyünü qorumağı fundamental dövlətçilik prinsipi kimi müəyyənləşdirir.
1995-ci il Konstitusiyası qəbul edilərkən Azərbaycanın ərazilərinin bir hissəsi Ermənistanın işğalı altında idi. Bu vəziyyət dövlətin suveren hüquqlarının tam həyata keçirilməsinə mane olur, yüz minlərlə insanın konstitusion hüquqlarını məhdudlaşdırırdı. İşğal nəticəsində yaranmış humanitar fəsadlar, məcburi köçkünlük və yaşayış məntəqələrinin dağıdılması ölkənin siyasi və sosial inkişafına ciddi təsir göstərirdi.
Ümummilli Lider Heydər Əliyevin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən siyasət ərazi bütövlüyünün bərpasını Azərbaycanın əsas milli məqsədlərindən biri kimi müəyyənləşdirdi. Beynəlxalq təşkilatlarla əməkdaşlıq, diplomatik fəaliyyət və dövlətin müdafiə potensialının gücləndirilməsi bu məqsədə xidmət edirdi. Ərazi bütövlüyünün qorunması dövlətin hüquqi və siyasi strategiyasının mərkəzində dayanırdı.
Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan bu strateji məqsədin həyata keçirilməsi istiqamətində ardıcıl siyasət yürüdüb. 2020-ci ildə 44 günlük Vətən müharibəsində qazanılan Zəfər torpaqlarımızın böyük hissəsinin azad olunmasını təmin etdi. 2023-cü ildə keçirilən antiterror tədbirlərindən sonra ölkənin bütün ərazisində suveren dövlət hakimiyyəti bərpa edildi. Bu hadisələr Azərbaycanın konstitusion dövlətçilik tarixində mühüm mərhələ təşkil edir.
Ərazi bütövlüyünün bərpası dövlətin hüquqi və siyasi məsuliyyətini daha da artırır. Azad edilmiş ərazilərdə təhlükəsizliyin təmin edilməsi, minalardan təmizləmə, infrastrukturun qurulması və əhalinin doğma yurdlarına qayıdışı bu məsuliyyətin əsas istiqamətləridir. Konstitusiyada təsbit edilən ərazi bütövlüyü prinsipi bu gün Azərbaycanın bütün ərazisində real dövlət idarəçiliyi və hüquqi qaydanın təmin olunması ilə yeni məzmun qazanıb.
Aygül İsrafilova,
YAP Nizami rayon təşkilatının fəalı
