Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası dövlətin hüquqi-siyasi sisteminin əsasını təşkil edən, cəmiyyətin ictimai münasibətlərini tənzimləyən və dövlət hakimiyyətinin fəaliyyət prinsiplərini müəyyənləşdirən ali hüquqi sənəddir. Konstitusiya dövlət suverenliyinin, milli müstəqilliyin, insan hüquq və azadlıqlarının, demokratik idarəçilik prinsiplərinin hüquqi təminatçısı kimi mühüm əhəmiyyətə malikdir. Azərbaycan Respublikasının müasir Konstitusiyası 1995-ci il noyabrın 12-də ümumxalq səsverməsi – referendum yolu ilə qəbul edilmişdir. Bu tarixi hadisə müstəqil Azərbaycanın hüquqi dövlət quruculuğu istiqamətində həyata keçirdiyi fundamental islahatların mühüm mərhələsini təşkil etmişdir. Konstitusiyanın qəbul edilməsi dövlət hakimiyyətinin təşkilinin hüquqi əsaslarını müəyyənləşdirmiş, ölkənin siyasi, iqtisadi və sosial inkişafının əsas istiqamətlərini formalaşdırmışdır. 1996-cı il fevralın 6-da imzalanmış müvafiq fərmanla noyabrın 12-si Konstitusiya Günü kimi qeyd olunmağa başlanmışdır. Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası insan və vətəndaş hüquq və azadlıqlarının təmin edilməsini dövlətin ali məqsədi kimi müəyyən edir. Sənəddə hakimiyyətlərin bölünməsi prinsipi, qanunun aliliyi, demokratik idarəçilik, siyasi plüralizm və mülkiyyət formalarının bərabərliyi kimi fundamental hüquqi prinsiplər öz əksini tapmışdır. Konstitusiya qanunvericilik, icra və məhkəmə hakimiyyətlərinin fəaliyyət çərçivəsini müəyyən etməklə dövlət idarəçiliyində hüquqi tarazlığın qorunmasına xidmət edir. Müstəqillik dövründə ölkədə həyata keçirilən konstitusiya islahatları dövlət idarəetmə sisteminin təkmilləşdirilməsi, hüquqi mexanizmlərin müasirləşdirilməsi və insan hüquqlarının müdafiəsinin gücləndirilməsi baxımından mühüm rol oynamışdır. 2002, 2009 və 2016-cı illərdə keçirilmiş referendumlar nəticəsində Konstitusiyaya bir sıra əlavə və dəyişikliklər edilmiş, dövlət idarəçiliyinin və hüquq sisteminin inkişafı ilə bağlı yeni müddəalar təsbit olunmuşdur. Konstitusiyanın ictimai-siyasi əhəmiyyəti yalnız hüquqi normaların müəyyənləşdirilməsi ilə məhdudlaşmır. O, eyni zamanda, dövlətlə vətəndaş arasında münasibətlərin hüquqi əsaslarını formalaşdırır, cəmiyyətdə hüquq mədəniyyətinin yüksəldilməsinə və qanunçuluq prinsipinin möhkəmləndirilməsinə şərait yaradır. Konstitusiya normalarına hörmət və onların gündəlik ictimai münasibətlərdə rəhbər tutulması demokratik cəmiyyətin və dayanıqlı dövlətçiliyin əsas şərtlərindəndir.
Beləliklə, Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyası müstəqil dövlətçiliyimizin hüquqi təməli, milli suverenliyimizin təminatı və demokratik inkişaf strategiyasının fundamental sənədidir. Konstitusiyanın müddəalarının qorunması və həyata keçirilməsi hüquqi dövlət prinsiplərinin möhkəmləndirilməsi, insan hüquqlarının təmin olunması və ölkənin davamlı inkişafı baxımından strateji əhəmiyyət daşıyır.
Rəsul Babayev,
YAP Yasamal rayon təşkilatının fəal gənci
